

Mae’r blog hwn gan Stephanie Lee, Prif Swyddog Twf a Chyd-gyfarwyddwr rhaglen hyfforddi a meithrin gallu YDG Cymru mewn Gwyddor Data Poblogaeth ym Mhrifysgol Abertawe. Mae Stephanie yn rhannu ei barn ar rôl hanfodol gwyddonwyr ymchwil data a’r Platfform Dysgu Datacise newydd i ddiogelu ymchwil data at y dyfodol.
Pwy yw gwyddonwyr ymchwil data?
Mewn oes lle mae data’n teyrnasu’n oruchaf, ni fu rôl gwyddonwyr ymchwil data o fewn y byd academaidd, y llywodraeth, y trydydd sector, a diwydiant erioed yn fwy hanfodol. Maent yn sefyll ar flaen y gad o ran mewnwelediadau newydd, â’r dasg o lywio tirluniau helaeth o wybodaeth i ddatgelu canfyddiadau gwerthfawr a darganfod tueddiadau newydd, gan ysgogi newid cadarnhaol. Yr hyn sy’n gosod gwyddonwyr ymchwil data ar wahân yw eu cyfuniad unigryw o wybodaeth a sgiliau – gan dynnu o ddisgyblaethau amrywiol a chyfuno eu harbenigedd maes â gwyddor data, dadansoddi ystadegol, a methodolegau ymchwil i dynnu mewnwelediadau ystyrlon o setiau data mawr a chymhleth.
Wrth wraidd eu gwaith, maent yn datrys cymhlethdodau sy’n gynhenid mewn symiau enfawr o ddata. Maent yn cysylltu data o ffynonellau amrywiol i gynnal ymchwil iechyd a chymdeithasol, gwerthuso sy’n cael ei yrru gan ddata, a llywio arfer sy’n seiliedig ar dystiolaeth. Mae eu hymdrechion yn allweddol i harneisio pŵer data i fynd i’r afael â heriau cymdeithasol dybryd a galluogi penderfyniadau polisi mwy gwybodus sy’n gwella bywydau pobl.
Sut ydym ni’n eu grymuso?
Mae rhaglen hyfforddi a meithrin gallu YDG Cymru yn cynorthwyo’r gwaith o gyflawni amcan strategol ADR UK o gynyddu nifer yr ymchwilwyr hyfforddedig sydd â’r sgiliau i ddadansoddi setiau data gweinyddol cysylltiedig cymhleth yn y DU.
Cynlluniwyd ein rhaglen i gynorthwyo ymchwilwyr i ddod yn ddefnyddwyr hyderus o ddata gweinyddol trwy ddarparu:
- dysgu cydweithredol, a elwir hefyd yn ddysgu rhwng cymheiriaid: lle mae unigolion sydd â gwybodaeth ac arbenigedd penodol yn dod at ei gilydd i ddysgu oddi wrth ei gilydd.
- yr wybodaeth a’r hyder hanfodol i weithio gyda data gweinyddol: trwy fformatau dysgu addasol a thrwy brofiad, bydd ymchwilwyr yn cael eu hyfforddi i ddod yn ddefnyddwyr amgylchedd ymchwil dibynadwy (TRE) a setiau data cymwys.
- hyfforddiant ar sail cymwyseddau: mae hyn yn canolbwyntio ar wybodaeth ymarferol a sgiliau sy’n berthnasol mewn senarios byd go iawn. Mae’r rhaglen hon yn cynnig ystod o gyrsiau byr, o lefel mynediad i lefel uwch, wedi’u teilwra i ddatblygu’r sgiliau a’r cymwyseddau penodol y mae ymchwilwyr eu hangen ar gyfer eu gwaith prosiect.
- amgylchedd hyfforddi hyblyg: mae hyn yn personoli dysgu ac yn profi gwybodaeth ymchwilwyr, gan ganiatáu iddynt fod yn gyfrifol am eu taith ddysgu.
Datacise: ein datrysiad i ddiwallu anghenion hyfforddi
Mae cyrsiau hyfforddi YDG Cymru yn cael eu darparu trwy lwyfanDysgu Agored Datacise newydd mewn partneriaeth â chydweithwyr ym maes Gwyddor Data Poblogaeth ym Mhrifysgol Abertawe, Banc Data SAIL a sefydliadau eraill yn y DU ac yn rhyngwladol.
Mae Datacise yn blatfform cydweithredol sy’n cynnig adnoddau dysgu a chyrsiau hyfforddi amrywiol ar gyfer y cymunedau gwyddor data ac ymchwil, wedi’u cynllunio i arfogi ymchwilwyr i gael mynediad at ddata a’u defnyddio’n fwy effeithiol a chefnogi eu taith ddysgu. Maeei chyrsiau sy’n seiliedig ar gymwyseddau wedi’u teilwra i uwchsgilio’r rhai sy’n gweithio ar draws y dirwedd data iechyd a gweinyddol.
Yn dilyn ymgynghori, mae Datacise wedi nodi pum categori hyfforddi sy’n cael eu darparu drwy ei lwyfan i ddiwallu anghenion hyfforddi, fel y gwelir yn y diagram isod.

Credyd: Dyfeisiwyd y fethodoleg meddwl dylunio ar gyfer y gweithdai ymgynghori a thaflu syniadau gan yr Athro Dr Adam Chee (arweinydd), Dr Pete Arnold a Stephanie Lee
Creu llwybrau ar gyfer datblygiad gyrfa
Mae gwyddonwyr ymchwil data yn wynebu heriau cymhleth, gan gynnwys trin setiau data cymhleth, mynd i’r afael â phreifatrwydd data a phryderon moesegol, cyfathrebu gwyddoniaeth yn effeithiol â’r cyhoedd a’r rhai sy’n gwneud penderfyniadau, a meistroli technegau dadansoddi data uwch. Gall ymagwedd adeiladu gallu gynhwysfawr eu paratoi i ymdopi â’r heriau hyn yn hyderus, ond mae sicrhau hirhoedledd, cynaliadwyedd a gwytnwch y proffesiwn yn gofyn am ymrwymiad y tu hwnt i’r elfennau hyn.
Mae angen mwy na hyfedredd technegol yn unig er mwyn “diogelu at y dyfodol” i feithrin gallu. Mae’n gofyn am ddull amlochrog sy’n cwmpasu system gadarn a gynlluniwyd i feithrin a chynnal twf gwyddonwyr ymchwil data trwy gydol eu gyrfaoedd. Yn ganolog i’r dull hwn mae sefydlu llwybrau gyrfa clir a gwerth chweil sy’n hyrwyddo ac yn symleiddio datblygiad gyrfa ar gyfer gwyddonwyr ymchwil data. Mae hyn yn arbennig o bwysig i’r sector cyhoeddus, lle gall denu a chadw talent i ddiogelu cyflenwad gweithlu fod yn heriol. Mae’r dull hwn yn cynnwys creu cyfleoedd diriaethol ar gyfer twf a datblygiad proffesiynol, gan gynnwys llwybrau ar gyfer dilyniant gyrfa, gwella sgiliau, rhaglenni mentora, a rhwydweithio.
Buddsoddi yn y genhedlaeth nesaf
Yn ôl Swyddfa Seneddol y DU dros Wyddoniaeth a Thechnoleg (POST), mae’r galw am sgiliau gwyddor data yng ngweithlu’r DU yn parhau i dyfu wrth i ni lywio’r cyfnod deallusrwydd artiffisial yng nghanol heriau newid hinsawdd a chydraddoldeb cymdeithasol dybryd. Felly mae cyfraniadau gwyddonwyr ymchwil data’r dyfodol hyd yn oed yn fwy hanfodol wrth lunio llwybr ein cymdeithas.
Mae ecosystem sy’n meithrin diwylliant o gydweithio, rhannu gwybodaeth, dysgu parhaus, a chynwysoldeb yn hanfodol ar gyfer twf a datblygiad gwyddonwyr ymchwil data. Mae’r ymdeimlad hwn o gyfeillgarwch nid yn unig yn cryfhau unigolion, ond hefyd yn hybu cynnydd ac arloesi ar y cyd.
Mae’n rhaid i ni fuddsoddi yn y genhedlaeth nesaf o wyddonwyr ymchwil data a darparu adnoddau pwrpasol i annog dilyn y proffesiwn. Drwy gynorthwyo darpar wyddonwyr ymchwil data, gallwn ni barhau i hybu gallu ein cymdeithas i ddefnyddio data ar gyfer cynnydd ac arloesi.
Cysylltwch â Stephanie Lee i ddysgu rhagor am gyfleoedd dysgu cydweithredol Datacise.
Dilynwch ni
X @DataciseOpen
LinkedIn Datacise Open Learning
YouTube @DataciseOpenLearning
Gwefan www.dataciseopenlearning.org
Cyhoeddwyd gan ADR UK
